MALARZE FLAMANDZCY

zzj

Malarze flamandzcy w XV w. mieli więc do dyspo­zycji najpiękniejsze tkaniny włoskie, które zakupywano na ubiory liturgiczne, ubiory dworskie, np. książąt burgundzkich i patrycjatu miejskiego; tym się tłumaczy największa po malarstwie włoskim ilość wzorzystych tkanin w obrazach mistrzów flamandzkich, zarówno w portretach, jak i kompo­zycjach religijnych. W okazach zabytkowych tkanin włoskich z XV w., przechowywanych w zbio­rach muzealnych, zauważyć można duże różnice pod względem jakości tkanin. Niektóre z tkanin o    dekoracyjnych dużych motywach są sztyw­ne ; aksamitne partie ornamentu są rzadziej tkane, w innych fragmentach tkanina jest miękka, podatna, bardzo cienka, wykonana ze szlachetniejszego surowca.

AKSAMITY

pobrane

W tkactwie włoskim zaznaczyła się na początku XV stulecia zmiana w zakresie techniki tkac­kiej: wprowadzono — przy równoczesnym zmniejszeniu produkcji ciężkich brokatów — aksamity. Okres przejściowy dostosowania do nowej techniki odpowiednich motywów dekoracyjnych trwał aż do 1430 r. Nazwa samit lub hexamiton była używana w XIII i XIV w. dla tkanin wzorzystych, jedwabnych, wielobarwnych, wieloosnowowych, z dodatkowymi wątkami, ale o powierzchni gładkiej. Tkaniny oznaczone nazwą panni velhi(i, sciamilo veUuto, ve!ours — które pojawiły się w Italii około 1400 r. — są dopiero aksamitami w obecnym znaczeniu. W technice tkania aksamitów zastosowano dwie osnowy, z których spodnia przeznaczona była wraz z wątkiem na tło, druga zaś osnowa, wierzchnia, tworzyła na podłożonych prętach szeregi pętelek uchwyconych wątkiem.

TKANINY WŁOSKIE

Orla13_Materialy_(13_of_51)

Tkaniny włoskie XIV w. miały duży zbyt; do południowej Francji dostawały się transpor y genueńskich. W początkach XV w. żaglowce weneckie regularnie juz. przewoziły do portu w Aigues-Mortes wyroby weneckie. Od 1317 r. przypada otwarcie regularnego ruchu We necji do Niderlandów. Kantor w Bruges, który istniał przez trzy wieki, zaopatrywał Flandrię inne krajem, który posiadał własny przemysł jedwabniczy, była południowa His°p“ pozująca aż do 1492 , (do zdobycia Granady przez Hiszpanów) pod panowaniem muzułmańskich Maurów. Jedwabniczy przemysł Hiszpanii był wysoko rozwinięty w IX w. przez Maurów którzy jeszcze przed przybyciem do Hiszpanii znali dobrze tkactwo jedwabiu. Ikaniny mauretańskie miały w ornamentacji styl geometryczny; najczęściej były to me kończące s,ę siec, mo­tywów abstrakcyjnych lub wici roślinnej tak stylizowanej, że mało przypominała swe orga­niczne pochodzenie.

ŻYWSZY ROZWÓJ TKACTWA

2015-01-30_09-49_2497f296913bda427a38ee3403e9392e

Nawet tkaniny z francuskimi liliami heraldycznymi były kane w Lukce. Żywszy rozwoj tkactwa francuskiego datuje się dopiero od drugiej połowy XV w. od sprowadzenia specjalistów Włochów do Lyonu, a następnie w 1470 r. do Tours. W cesarstwie niemieckim tkactwo jedwabiu w Regensburgu naśladowało pasowe podziały i ornamenty tkanin włoskich . Dla oszczędności drogiego surowca jedwabnego tkaniny Regensburga były połjedwabne, dodatkowa lniana osnowa nadawała im grubość. Powierzchnia tkaniny była pokry- a cienką warstwą jedwabiu z wątku ujętego cienką osnową wiążącą. Kolory tkanin w Regensburgu były rozdzielone strefami, przy czym me zawsze zważano na jednolitość barwy raportu ornamentu.

ZESTAWIENIE MOTYWÓW

samsung-galaxy-note-4-reklama-how-to-note-siostra-brat-tata-960x540

Tkanin o takim zestawieniu motywow używano na ubiory. Zapewne niektóre z ubiorów w pasy kolorowe znane z fresków sieneńskich, jak Ambrogia Lorenzettiego (zm. ok. 1348 r.) oraz freski w kaplicy hiszpańskiej w S. Mana Novella były nic tylko z sukna, ale również z jedwabiu. Wiele motywów pasowych ze zwierzętami przeszło z jed­wabnych tkanin włoskich XIII w. do dwubarwnych, ozdobnych tkanin z płótna, wyrabianych w Perugii, przedstawionych w malarstwie XIV w. u Simona Martiniego, a powtarzanych aż do XVI w. bez większych zmian. Istniejące w XIII w. poza Wiochami ośrodki tkactwa artystycznego posiadały raczej zasięg lo­kalny. Zrodła historyczne podają wiadomości o tkaczach jedwabiu (1260) w Paryżu Rouen Avien Montpellier Nimes. Przemyśl francuski byl mało rozwinięty, sprowadzano więc z Włoch i ze Wschodu duze ilości tkanm jedwabnych.

BIEDNA LUDNOŚĆ MIASTA

pobrane (1)

Na wzór Ulm zorgani­zowana była wytwórczość tkanin bawełnianych w Strasburgu. W Szwajcarii obok starego cechu płócienniczego z 1268 r. magistrat Bazylei założył w latach 1367—1377 warsztaty tkackie bawełny, w których miała pracować biedna ludność miasta. Wyroby z Bazylei były przeważnie wzorzyste, z motywem ptaków lub ornamentów geometrycznych. Z wyjątkiem Bazylei inne tkalnie bawełny w Szwajcarii nie były ujęte w ciasne formy organizacyjne cechu i pomimo wysiłków wprowadzania nowych wzorów tkanin Bazylea, Fryburg i Zurych z trudnością utrzymywały eksport za granicę. W początkach XVI w., za przykładem Mediolanu, w ośrodkach tkactwa bawełny w Niemczech i Szwajcarii wprowadzono nowy wyrób, znany bombasin; była to tkanina efektowna, z częścią osnowy jedwabną, podwójną.

POPYT NA CIENKIE PŁÓTNA

Hakama

Popyt na cienkie płótno wiąże się. ze starannym, a nawet ozdobnym szyciem bielizny osobistej, która od XIII w. pojawia się niezależnie od ubioru spodniego. Wzmianki literackie z XIII w. wspomi­nają o wyszywaniu złotem i fałdowaniu koszul męskich i kobiecych. Z zachowanych francuskich rachunków XIV w. widać, że sprawiano zwykle po 6 lub 12 koszul z cienkiego płótna; w XV w. uży­wano na bieliznę nawet białego jedwabiu. Wyroby tamtejszych barchanników miały nieograniczony zbyt na jarmar­kach niemieckich, a także we Włoszech, Francji i Andaluzji. W Ulm wyrabiano różne gatunki tkanin, od delikatnych z czesanej bawełny aż do produktów filcowanych z bawełny odpadkowej.